środa, 28 styczeń 2026 08:06

Najstarsza księga metrykalna sokólskiej parafii ocalona od zapomnienia

Zbiory Archiwum i Muzeum Archidiecezjalnego w Białymstoku wzbogaciły się o starannie zakonserwowany i zdigitalizowany bezcenny zabytek. Zakończone zostały kompleksowe prace nad najstarszą zachowaną księgą metrykalną parafii rzymskokatolickiej pw. św. Antoniego Padewskiego w Sokółce. Stanowi ona jedno z najważniejszych źródeł do dziejów dawnej Grodzieńszczyzny.

Dokument obejmuje zapisy chrztów oraz małżeństw, prowadzone w sposób nieregularny i przemieszany chronologicznie w latach 1672–1694, a także pojedyncze karty pochodzące z XVIII wieku. Jest to wyjątkowe świadectwo życia religijnego i społecznego regionu w czasach I Rzeczypospolitej.

Warto przypomnieć, że Sokółka, położona dziś przy granicy z Białorusią, w epoce I Rzeczypospolitej była częścią dóbr królewskich i należała administracyjnie do powiatu grodzieńskiego w województwie trockim. Zachowana księga metrykalna jest więc nie tylko dokumentem kościelnym, lecz także ważnym źródłem do poznania dziejów całego regionu.

Zakres przeprowadzonych prac konserwatorsko-restauratorskich był szeroki. Obejmował m.in. oczyszczenie kart, ich odkwaszenie, wzmocnienie struktury papieru oraz uzupełnienie powstałych na przestrzeni wieków ubytków. Szczególną uwagę poświęcono oryginalnemu, skórzanemu grzbietowi księgi — po jego zabezpieczeniu posłużył on do wykonania nowej oprawy, w której umieszczono odrestaurowany blok księgi. Całość prac wykonała konserwator zabytków, pani Ewa Siemieniako.

Realizacja tego przedsięwzięcia była możliwa dzięki wsparciu finansowemu Parafii św. Antoniego w Sokółce, a także anonimowego darczyńcy. Organizatorzy projektu składają serdeczne podziękowania księdzu proboszczowi Jarosławowi Ciuchnie oraz wszystkim osobom zaangażowanym w ratowanie cennego dziedzictwa historycznego i kulturowego regionu.

Po zakończeniu konserwacji księga została zdigitalizowana. Jej wersja elektroniczna jest obecnie dostępna na stronie internetowej Archiwum Metropolitalnego Archidiecezji Białostockiej oraz w Podlaskiej Bibliotece Cyfrowej. Dzięki temu unikatowe źródło stało się łatwo dostępne nie tylko dla badaczy i genealogów, ale również dla wszystkich pasjonatów historii Sokółki i pogranicza polsko-litewsko-białoruskiego.

Księga w wersji cyfrowej jest dostępna na stronie internetowej Muzeum Archidiecezjalnego w Białymstoku oraz Podlaskiej Biblioteki Cyfrowej

Link: https://pbc.biaman.pl/dlibra/publication/93568/edition/90919/content

K.P

fot. Archiwum i Muzeum Archidiecezjalne e Białymstoku

 

Kontakt


POWIATOWY DOM KULTURY W SOKÓŁCE
ul. Adama Mickiewicza 11 
16-100 Sokółka

tel: 666 828 883
e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

REGON: 388681522
NIP: 5451823249

Reklama

Czynne od pn-pt w godzinach 8:00 - 16:00
e-mail: reklama@sokolka.tv